Czy Twój szczeniak staje się dorosłym psem? Może być trudno to stwierdzić. Jeśli masz go od czasu, gdy był małym szczeniakiem, na pewno pamiętasz wiele zmian, przez które przeszedł: pojawienie się zębów, naukę aportowania, trening czystości i socjalizację.

Jednak im starszy staje się Twój pupil, tym mniejszy i bardziej subtelny jest jego rozwój. Jako opiekun psa, powinieneś rozumieć zmiany zachodzące na każdym etapie rozwoju szczeniaka, aby móc nadążać za jego zmieniającymi się potrzebami, gdy dorasta do roli dorosłego psa.

Kiedy szczeniak staje się psem?

Twój szczeniak nie osiągnie dojrzałości od razu. Podobnie jak ludzie, psy przechodzą od okresu niemowlęcego do dorosłości etapami, choć u psów ta przemiana następuje znacznie szybciej. Oto na co zwracać uwagę, gdy Twój szczeniak dorasta:Adult dog nosing a puppy running outside.

  • Dojrzałość płciowa: Większość psów osiąga dojrzałość płciową około 6. miesiąca życia, kiedy nadal znajdują się w szczenięcym etapie rozwoju – zarówno fizycznie, jak i emocjonalnie. W tym momencie narządy płciowe Twojego szczeniaka są w pełni rozwinięte, co sprawia, że jest zdolny do rozmnażania. To zazwyczaj najlepszy czas na sterylizację lub kastrację psa, aby zapobiec niechcianym ciążom oraz niepożądanym zachowaniom, takim jak włóczenie się czy znaczenie terenu. Porozmawiaj z lekarzem weterynarii o najlepszym wieku na kastrację, ponieważ zależy to od wielkości psa w dorosłości oraz jego temperamentu.
  • Dojrzałość fizyczna: Fizycznie psy są w pełni rozwinięte około 1. roku życia, chociaż duże rasy mogą rosnąć do 18 miesięcy, a nawet 2 lat. Kiedy Twój pies osiąga dojrzałość fizyczną, może nadal wykazywać szczenięce zachowania, ale jego potrzeby fizyczne, w tym ilość kalorii, które musi spożywać, oraz ilość ruchu potrzebną do utrzymania zdrowia, zaczynają odpowiadać potrzebom dorosłego psa.
  • Dojrzałość emocjonalna: Poznasz, że Twój pies osiągnął dojrzałość emocjonalną, gdy przestanie zachowywać się jak szczeniak lub młody pies i całkowicie odnajdzie się w roli dorosłego psa. Zazwyczaj emocjonalnie dojrzali dorośli są mniej rozpraszani, lepiej słuchają i są bardziej posłuszni, a także mają spokojniejsze i bardziej zrównoważone usposobienie. Dokładny czas osiągnięcia tego etapu różni się, ale większość psów osiąga dojrzałość emocjonalną około drugich urodzin.

Jak radzić sobie z okresem dojrzewania szczeniaka

W rozwoju szczeniaka okres między osiągnięciem dojrzałości płciowej a emocjonalnej jest podobny do ludzkiego okresu dojrzewania. To może być trudny etap – czasami zachowanie Twojego szczeniaka może przypominać zachowanie zbuntowanego nastolatka. Chociaż nie wszystkie dojrzewające szczeniaki przejawiają problemy behawioralne, są one bardzo powszechne. Ważne jest, aby być cierpliwym, ale stanowczym i konsekwentnym podczas ustalania granic i oczekiwań dotyczących zachowania.

Zaspokajanie potrzeb rosnącego psa: jedzenie, pielęgnacja, ruch i nie tylko

Chociaż Twój szczeniak może nadal mieć do przejścia pewien etap emocjonalnego dojrzewania, jego potrzeby fizyczne stają się potrzebami dorosłego psa, gdy osiąga dojrzałość fizyczną. Oto jak powinieneś się przygotować na zaspokajanie zmieniających się potrzeb rosnącego psa:

  • Karma dla dorosłych psów: Rośnące szczeniaki zużywają dużo energii w ciągu dnia i potrzebują specjalistycznej karmy bogatej w białko, tłuszcze i kalorie, aby nadążyć za swoim tempem rozwoju. Gdy Twój pies osiągnie pełny wzrost, powinien przejść na karmę dla dorosłych psów, która zaspokoi jego potrzeby żywieniowe i zapobiegnie nadwadze.  Zrozumienie znaczenia karmienia szczeniąt w trakcie etapów wzrostu zapewnia zdrowe przejście na dietę dla dorosłych psów. Aby uniknąć problemów żołądkowych, najlepiej stopniowo przechodzić na nową karmę przez około tydzień, powoli zmniejszając ilość karmy dla szczeniąt i jednocześnie zwiększając porcje karmy dla dorosłych psów. Stopniowe wprowadzanie większej ilości karmy dla dorosłych psów każdego dnia pomaga również psu zaakceptować zmianę diety bez kręcenia nosem.
  • Opieka weterynaryjna: Szczeniaki, nawet te zdrowe, potrzebują znacznie więcej uwagi weterynaryjnej niż dorosłe psy. Po pierwsze, potrzebują szczepień. W zależności od miejsca zamieszkania i rasy psa, szczepienia zaczynają się między 6 a 8 tygodniem życia i kończą około 12–16 tygodnia. Większość psów otrzymuje dawkę przypominającą szczepionki w wieku około roku, ale w zależności od miejsca zamieszkania (na przykład, w obszarach wysokiego ryzyka parwowirozy lub leptospirozy) lekarz weterynarii może zalecić podanie jej przed ukończeniem przez szczeniaka 1 roku życia.

    Będą również musiały być leczone na robaki, a być może także na inne pasożyty. Szczeniaki mogą zarazić się robakami przez mleko matki, dlatego powinny być zawsze odrobaczane, niezależnie od tego, czy widać objawy, czy nie. Twój lekarz weterynarii doradzi Ci najlepsze metody leczenia oraz ich częstotliwość.

    Ważne jest także, aby wyrobić sobie nawyk regularnego ważenia psa podczas wizyt u lekarza weterynarii. Śledzenie wzrostu psa na wykresie to świetny sposób, aby sprawdzić, czy rośnie w odpowiednim tempie — ani za szybko, ani za wolno. Jest to również bardzo ważne, aby upewnić się, że szczeniaki pozostają szczupłe. Szczupłe szczeniaki zazwyczaj stają się szczupłymi dorosłymi psami, co pomaga wydłużyć ich życie. Kolejną zaletą regularnych, comiesięcznych ważeń w pierwszym roku życia jest to, że Twój szczeniak przyzwyczai się do pozytywnych doświadczeń u lekarza weterynarii, co naprawdę pomoże mu czuć się spokojnie i komfortowo podczas wizyt.

    To również w pierwszym roku życia będziesz omawiać sterylizację, kastrację i inne kwestie.
  • O ile nie wystąpi choroba lub uraz, zdrowe dorosłe psy w szczytowej formie zazwyczaj potrzebują wizyty u lekarza weterynarii tylko raz w roku na coroczne badanie kontrolne i szczepienia.

woman walks a beagle through the forest during autumn.

  • Aktywność fizyczna: Wielu opiekunów zastanawia się, ile ruchu potrzebuje ich szczeniak lub dorosły pies, a to pytanie jest niemal niemożliwe do jednoznacznej odpowiedzi, ponieważ psy bardzo się od siebie różnią. Oto kilka wskazówek, które mogą Ci pomóc, ale porozmawiaj też z lekarzem weterynarii; razem znacie swój styl życia i psa lepiej niż ktokolwiek inny.
    • Szczeniaki i młode psy spalają więcej kalorii i są zazwyczaj bardziej aktywne niż dorosłe i starsze psy.
    • Uważaj, gdy Twój szczeniak jest bardzo młody – nie chcesz przesadzić z aktywnością. Unikaj ćwiczeń powtarzalnych i obciążających stawy, takich jak rzucanie piłki czy nadmierna, nieprzerwana aktywność, np. bieganie z Tobą lub próby nadążania za rowerem. Na początek wystarczą krótkie, częste spacery trwające 10–15 minut. Ważne jest, aby pozwolić im węszyć i eksplorować we własnym tempie. Idealne jest zabranie ich do bezpiecznego, otwartego, ale ogrodzonego miejsca. Mogą się swobodnie poruszać pod Twoim nadzorem, a Ty możesz ćwiczyć z nimi przywoływanie.
    • W miarę jak Twój szczeniak rośnie, możesz stopniowo wydłużać spacery, ale zachowuj naturalny charakter aktywności. Odkrywanie lasów i parków oraz korzystanie z różnorodnych zapachów jest o wiele lepsze niż stanie na polu i rzucanie piłki.
    • Wszystkie psy powinny mieć przynajmniej dwa spacery dziennie. Jest to ważne dla stymulacji umysłowej, zapobiegania frustracji i nudzie oraz zapewnienia ruchu, bez względu na pogodę! Długość spaceru zależy od wieku, płci, rasy, wielkości, etapu życia oraz stanu zdrowia Twojego psa. Collie i inne psy myśliwskie będą potrzebowały znacznie więcej ruchu niż wiele innych psów. Upewnij się, że będziesz w stanie zaspokoić te potrzeby, wybierając psa.
  • Akcesoria dla psa: W zależności od tego, jak duży stanie się Twój pies w porównaniu do rozmiaru szczeniaka, może być konieczne zainwestowanie w nowe akcesoria. Oprócz większej obroży i smyczy, rosnący szczeniak może również potrzebować większych misek na jedzenie i wodę, bardziej przestronnego legowiska, większej klatki lub transporterka oraz nowych zabawek, które będą większe i bardziej wytrzymałe, aby wytrzymać intensywniejszą zabawę. Oczywiście, im większy jest Twój pies, tym bardziej te zmiany będą zauważalne, gdy stanie się dorosły.

Może być to zarazem słodko-gorzkie doświadczenie — obserwować, jak Twój szczeniak staje się dorosłym psem. Choć pierwszy rok może być pełen zabawy, niewiele jest dla opiekuna psa bardziej satysfakcjonujących chwil niż poznawanie osobowości psa, którym Twój pupil miał się stać. Dopasowanie się do ich zmieniających się potrzeb stworzy fundament dla pełnej miłości relacji, która będzie Was oboje nagradzać przez wiele lat.

Recenzja: dr Hein Meyer, DVM, PhD, Dipl-ECVIM-CA oraz dr Emma Milne BVSc FRCVS.

Jean Marie Bauhaus Jean Marie Bauhaus

Jean Marie Bauhaus jest opiekunką zwierząt, blogerką o tematyce zwierzęcej oraz powieściopisarką z Tulsa w stanie Oklahoma, gdzie zwykle pisze pod czujnym okiem swoich futrzastych podopiecznych.